หนึ่งเมล็ดพันธุ์ในมือเรา: สหกรณ์ผู้บริโภคเซคัตสึคลับ

“ในมือของแต่ละคน ต่างมี ‘หนึ่งเมล็ดพันธุ์’ อยู่ในนั้น ทุกวันนี้เป็นยุคที่ต้องหันกลับมาคิดว่า ท่ามกลางการดำรงชีวิตอย่างสมเป็นมนุษย์ของพวกเรา อะไรคือสิ่งสำคัญที่สุด อย่าเพิ่งยอมแพ้ว่า ‘ทำอะไรไม่ได้’ ฉันเชื่อว่า หากก้าวออกมาเพียงหนึ่งก้าว เมล็ดพันธุ์นั้นจะแทงหน่อ เปิดประตูสู่โลกใหม่ให้กับเรา และหากการบริโภคเปลี่ยนไป เราจะเปลี่ยนการผลิตและการกระจายสินค้าได้แน่”

– มิโดริ ซากาคิดะ, ผู้เขียน

หัวใจที่เซคัตสึคลับยึดมั่นและใช้ขับเคลื่อนการทำงานตลอดมา คือการสร้างผู้บริโภคที่ทำการผลิต ด้วยการส่งเสริมให้สมาชิกสร้างสิ่งที่ตัวเองต้องการ ไม่ใช่เลือกหาจากสิ่งที่มีอยู่แล้ว ผลิตอยู่แล้ว ทั้งนี้เพื่อจะได้วางใจในคุณภาพ ที่มาที่ไปได้อย่างเต็มที่ และยังเป็นการสร้างสังคมการบริโภคอย่างรับผิดชอบร่วมกันด้วย เพราะทุกวันนี้ระบบเศรษฐกิจแบบตลาดมักใช้วิธีผลิตสินค้าออกมาก่อน แล้วค่อยสร้างความต้องการทีหลังผ่านการโหมโฆษณาชวนเชื่อทุกรูปแบบ ส่งผลให้ความต้องการบริโภคที่แท้จริงบิดเบี้ยว เซคัตสึคลับยึดความต้องการของผู้บริโภคเป็นตัวตั้งบนเงื่อนไขว่า สินค้านั้นจะต้องเป็นสิ่งที่จำเป็นในการดำรง ชีวิตจริงๆ ก่อนจะผลิตออกมาเติมเต็มความต้องการดังกล่าว หลักการนี้นำไปสู่กระบวนการสำคัญอีกอย่างหนึ่งคือ การสามารถตรวจสอบ (สินค้า) ย้อนกลับได้ (traceability) สมาชิกเซคัตสึใส่ใจและให้คุณค่ากับกระบวนการตรวจสอบย้อนกลับ มากกว่าการให้คุณค่าเรื่องการคัดเกรดตามขนาดและรูปร่างของสินค้า เหมือนเช่นที่ระบบตลาดแบบทุนนิยมทำกัน

จากจุดเริ่มต้นเล็กๆ ของแม่บ้านสองร้อยคนเมื่อเกือบห้าสิบปีที่แล้ว ปัจจุบันสหพันธ์สหกรณ์ผู้บริโภคเซคัทสึคลับ (Seikatsu Clubs’ Consumer Co-operative Union) มีสมาชิกกว่า ๓๔๐,๐๐๐ คน ในพื้นที่ ๑๘ จังหวัด มีสินค้ามากกว่า ๑,๘๐๐ รายการ มีเงินหมุนเวียนราว ๘๒.๓ พันล้านเยนต่อปี และยังคงดำเนินกิจการและทำกิจกรรมรณรงค์สร้างความตระหนักรู้ให้แก่สมาชิกและสังคมญี่ปุ่นอย่างแข็งขันต่อไป ซึ่งผลสัมฤทธิ์นี้คงเกิดขึ้นไม่ได้เลย หากปราศจาก พลังการร่วมมือในแนวราบของสมาชิกทุกชีวิต

ชื่อหนังสือ: หนึ่งเมล็ดพันธุ์ในมือเรา สหกรณ์ผู้บริโภคเซคัตสึคลับ บทที่หนึ่ง
ผู้เขียน: สึโนริ คาวามุระ และ มิโดริ ซากาคิดะ